Kỷ nguyên xe điện tăng tốc khi 1/4 ô tô mới đã không còn dùng xăng dầu

Kỷ nguyên xe điện đang tăng tốc rõ rệt khi cứ bốn ô tô du lịch bán ra trên toàn cầu thì có một chiếc không còn sử dụng xăng hoặc dầu diesel. Theo báo cáo Global EV Outlook 2026 của Cơ quan Năng lượng Quốc tế IEA, công bố ngày 20/5, doanh số xe điện toàn cầu trong năm 2025 đã vượt 21 triệu chiếc, bao gồm cả các mẫu hybrid sạc điện.

Quy mô này cho thấy tốc độ mở rộng rất nhanh của thị trường, khi chỉ ba năm trước, vào năm 2022, doanh số xe điện toàn cầu mới lần đầu vượt mốc 10 triệu chiếc mỗi năm.

Số liệu trong báo cáo cho thấy thị phần xe điện trong tổng doanh số ô tô du lịch toàn cầu đã tăng lên khoảng 25% trong năm 2025, cao hơn rất nhiều so với mức 2% của năm 2018.

Diễn biến này phản ánh sự thay đổi mang tính bước ngoặt của ngành công nghiệp ô tô thế giới, trong bối cảnh các quốc gia đẩy mạnh mục tiêu giảm phát thải, đồng thời tìm cách giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch trước những biến động khó lường của thị trường năng lượng và địa chính trị.

Động lực lớn nhất thúc đẩy sự bùng nổ của xe điện tiếp tục đến từ Trung Quốc, thị trường hiện giữ vai trò áp đảo trên phạm vi toàn cầu. Với hơn 13 triệu xe điện được bán ra trong năm 2025, riêng Trung Quốc đã chiếm khoảng 60% tổng doanh số xe điện toàn cầu.

Quy mô này không chỉ phản ánh sức mua nội địa mạnh mẽ mà còn cho thấy vị thế trung tâm của Trung Quốc trong chuỗi cung ứng xe điện, từ sản xuất pin, linh kiện cốt lõi cho tới lắp ráp và xuất khẩu xe hoàn chỉnh.

Bên ngoài Trung Quốc, xu hướng điện hóa phương tiện giao thông cũng đang diễn ra ổn định. Tổng doanh số xe điện tại các khu vực còn lại của thế giới đạt gần 8 triệu chiếc, tập trung chủ yếu tại châu Âu và Mỹ.

Tại châu Âu, các quy định khí thải ngày càng nghiêm ngặt cùng lộ trình cắt giảm động cơ đốt trong đã tạo lực đẩy mạnh cho xe điện. Trong khi đó, thị trường Mỹ ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể nhờ các chính sách ưu đãi, đầu tư vào hạ tầng sạc và sự tham gia ngày càng sâu của các hãng xe truyền thống.

Theo đánh giá của IEA, sự gia tăng nhanh chóng của xe điện đang làm thay đổi triển vọng dài hạn của nhu cầu dầu mỏ trong lĩnh vực giao thông. Khi ngày càng nhiều phương tiện không còn sử dụng xăng dầu, áp lực lên tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch có xu hướng giảm dần, đặc biệt tại các nền kinh tế lớn.

Tuy vậy, báo cáo cũng lưu ý rằng quá trình chuyển đổi này không đồng đều giữa các khu vực và vẫn đối mặt nhiều thách thức, từ hạ tầng sạc, khả năng đáp ứng của lưới điện cho tới sự phụ thuộc lớn vào nguồn cung pin và khoáng sản chiến lược.

Ở góc độ chính trị và kinh tế, xe điện không chỉ là câu chuyện công nghệ mà còn gắn liền với chiến lược công nghiệp và an ninh năng lượng của các quốc gia. Việc Trung Quốc chiếm tỷ trọng lớn trong doanh số toàn cầu cho thấy nước này đang giữ vai trò then chốt trong việc định hình xu hướng phát triển, giá cả và chuỗi giá trị của ngành xe điện thế giới.

Trong khi đó, châu Âu và Mỹ tiếp tục tìm cách thu hẹp khoảng cách thông qua chính sách hỗ trợ sản xuất trong nước và đa dạng hóa nguồn cung.

Tổng thể, việc xe điện chiếm tới 25% doanh số ô tô du lịch mới toàn cầu đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình chuyển đổi năng lượng của ngành giao thông.

Xu hướng này được dự báo sẽ còn tiếp diễn trong những năm tới, khi công nghệ pin tiếp tục cải thiện, chi phí sản xuất giảm và các chính sách khí hậu ngày càng đóng vai trò quyết định trong việc định hình tương lai ngành ô tô toàn cầu.

Hải Hà (Theo Oil Price)