Kiểm soát an toàn thực phẩm từ nguồn gốc nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm lưu thông trên thị trường

* Hoàn thiện hành lang pháp lý

Trong tháng 1/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục tập trung vào hoàn thiện thể chế, tổ chức thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đóng góp thiết thực cho phát triển kinh tế – xã hội.

Cùng với đó, Bộ tập trung xây dựng đề án, văn bản quy phạm pháp luật. Theo đó, Bộ đã tham mưu, trình Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ ban hành 8 văn bản gồm: 1 Nghị quyết, 4 Nghị định và 3 Quyết định. Cụ thể: Nghị quyết số 11/NQ-CP ngày 14/01/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị; Nghị định số 37/2026/NĐ-CP ngày 23/01/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; Nghị định số 36/2026/NĐ-CP ngày 23/01/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 105/2016/NĐ-CP ngày 01/7/2016 của Chính phủ quy định về điều kiện hoạt động của tổ chức kiểm định, hiệu chuẩn, thử nghiệm phương tiện đo, chuẩn đo lường; Nghị định số 22/2026/NĐ-CP ngày 16/01/2026 quy định chi tiết thi hành Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật; Nghị định số 15/2026/NĐ-CP ngày 14/01/2026 về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quân lý nhà nước; Quyết định số 02/2026/QĐ-TTg ngày 08/01/2026 của Thủ tướng Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của các Quyết định để cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý nhà nước; Quyết định số 37/QĐ-TTg ngày 08/01/2026 ban hành danh sách đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ; Quyết định số 137/QĐ-TTg ngày 19/01/2026 ban hành Danh mục bí mật nhà nước trong lĩnh vực khoa học và công nghệ.

Tại buổi họp báo, liên quan đến các thông tư, ông Nguyễn Anh Tuấn, Trưởng phòng quản lý chất lượng, Cục Công nghiệp công nghệ thông tin đã nhấn mạnh về các nội dung quy định tại Thông tư số 30/2025/TT-BKHCN. Theo đó, Thông tư quy định rõ tiêu chí nhập khẩu đối với dây chuyền và thiết bị, đối với dây chuyền công nghệ, thiết bị, máy móc, công cụ đã qua sử dụng được nhập khẩu phục vụ hoạt động đào tạo, nghiên cứu và phát triển sản phẩm, dịch vụ công nghệ số theo quy định tại khoản 4 Điều 21 Luật Công nghiệp công nghệ số; còn đối với dây chuyền công nghệ, thiết bị, máy móc, công cụ đã qua sử dụng được nhập khẩu phục vụ trực tiếp dự án sản xuất, đóng gói, kiểm thử sản phẩm chip bán dẫn theo quy định tại điểm b khoản 4 Điều 39 Luật Công nghiệp công nghệ số. Tổ chức, doanh nghiệp tham gia và có liên quan đến hoạt động nhập khẩu dây chuyền công nghệ, thiết bị, máy móc, công cụ đã qua sử dụng phải đáp ứng yêu cầu và đảm bảo môi trường, phát triển xanh…

* Kiểm soát an toàn thực phẩm từ nguồn gốc nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm lưu thông trên thị trường

Tại buổi họp báo, ông Trần Hậu Ngọc, Phó Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng quốc gia nhấn mạnh: Nhằm nâng cao hiệu quả công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả trong những tháng cuối năm 2025, nhất là dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Bộ Khoa học và Công nghệ đã có Công văn số 7896/BKHCN-VP ngày 23/12/2025 về việc nâng cao hiệu quả công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Hiện nay, Ủy ban Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng quốc gia đang tổ chức triển khai thực hiện theo quy định. Đồng thời, Ủy ban Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng quốc gia đang phối hợp thực hiện Kế hoạch số 1941/KH-BCĐTƯATTP ngày 23/12/2025 của Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm, triển khai công tác bảo đảm an toàn thực phẩm dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ và mùa Lễ hội Xuân 2026. Theo đó, Ủy ban cử cán bộ tham gia Đoàn kiểm tra liên ngành do Bộ Công Thương, Bộ Y tế chủ trì tại các tỉnh Đắk Lắk, Lâm Đồng, Tuyên Quang, Lào Cai, nhằm kiểm tra, đánh giá công tác đảm bảo an toàn thực phẩm tại các địa phương trong dịp Tết Nguyên đán năm 2026, phục vụ nhân dân đón Tết, vui xuân an toàn, bảo đảm sức khỏe, đồng thời đảm bảo phát triển và cạnh tranh lành mạnh giữa các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh, xuất nhập khẩu thực phẩm.

Ông Trần Hậu Ngọc nhấn mạnh: Mặc dù, công tác quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa được thực hiện nghiêm túc, chặt chẽ và đã đạt được nhiều kết quả, góp phần nâng cao chất lượng của sản phẩm, hàng hóa, tuy nhiên, trước thực trạng hàng giả, hàng kém chất lượng còn diễn biến phức tạp, đặc biệt trên môi trường điện tử, Ủy ban Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng quốc gia đẩy mạnh quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ với việc thực hiện Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật (Luật số 70/2025/QH15 ngày 14/6/2025, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2026) và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa (Luật số 78/2025/QH15 ngày 18/6/2025, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2026). Các Luật sửa đổi, bổ sung các công cụ quản lý tiên tiến như: phân loại sản phẩm, hàng hóa theo 3 mức độ rủi ro; truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa; nhãn điện tử, hộ chiếu số của sản phẩm; hệ thống giám sát chất lượng sản phẩm, hàng hoá quốc gia. Việc sử dụng công nghệ mã số, mã vạch, truy xuất nguồn gốc, nhãn điện tử, hộ chiếu số của sản phẩm để định danh các sản phẩm sẽ góp phần minh bạch, kiểm soát nguồn gốc, quy trình sản xuất, truy xuất nguồn gốc hàng hóa bán online và chất lượng sản phẩm nói chung, sản phẩm thực phẩm nói riêng.

Cũng trong tháng 2/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tập trung triển khai các nhiệm vụ trọng tâm nhằm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị; chuẩn bị nội dung tổ chức phiên họp lần thứ nhất của Ban Chỉ đạo Chính phủ về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đồi số. Đồng thời, Bộ Khoa học và Công nghệ tập trung hoàn thiện, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ theo đúng Kế hoạch của Thủ tướng Chính phủ tại Quyết định số 2835/QĐ-TTg ngày 31/12/2025 gồm: 3 Nghị định; 2 Quyết định và 2 Thông tư của Bộ trưởng./.

HL