Ngân hàng Nhà nước 'mạnh tay' đề xuất cắt giảm thủ tục hành chính, chuyển dịch sang dữ liệu số

Theo hồ sơ thẩm định Nghị định sửa đổi bổ sung một số điều Nghị định 52/2024/NĐ-CP quy định về thanh toán không dùng tiền mặt vừa được công bố, NHNN đề xuất rút ngắn thời hạn cấp phép một số loại hồ sơ, chuyển dịch sang dữ liệu số.

Chuyển dịch sang dữ liệu số

Theo Dự thảo Tờ trình của NHNN, qua hơn 1 năm thực hiện Nghị định 52, kết quả hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt có sự tăng trưởng tích cực.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy một số hạn chế như quy định pháp luật chưa theo kịp sự thay đổi, phát triển của quá trình chuyển đổi số, người dân và doanh nghiệp trong nhiều trường hợp vẫn phải cung cấp lại các thông tin đã có, làm tăng chi phí tuân thủ, một số thủ tục hành chính có thời gian xử lý dài khiến doanh nghiệp có tâm lý e ngại…

Do đó, NHNN đã rà soát và đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa một số thủ tục hành chính tại Nghị định 52. Đây là trọng tâm sửa đổi, bổ sung lớn nhất tại Dự thảo Nghị định.

Cơ bản, NHNN đề xuất cắt giảm thành phần hồ sơ pháp lý, chuyển dịch sang dữ liệu số, giao trách nhiệm khai thác Cơ sở dữ liệu cho NHNN.

Điều 6 Dự thảo Nghị định sửa đổi Điều 14 về mở tài khoản thanh toán tại NHNN bổ sung quy định khi các giấy tờ tích hợp vào Cơ sở dữ liệu quốc gia hoặc chuyên ngành thì NHNN có trách nhiệm tự khai thác, trao đổi thông tin.

Đặc biệt đối với các tài liệu chứng minh hoạt động hợp pháp, tư cách đại diện, căn cước, NHNN phải chủ động khai thác thông tin có sẵn trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp để thay thế; Chỉ yêu cầu bổ sung hồ sơ giấy khi không khai thác được thông tin hoặc thông tin sai lệch.

Điều 11 và Điều 12 Dự thảo Nghị định về cấp phép dịch vụ trung gian thanh toán quy định tương tự, NHNN phải chủ động khai thác thông tin lý lịch tư pháp, văn bằng chứng chỉ từ Cơ sở chuyên ngành để thay thế hồ sơ giấy của người đại diện pháp luật, Tổng giám đốc (Giám đốc).

NHNN cũng tự khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về đầu tư và đăng ký doanh nghiệp để xác minh tính hợp pháp của tổ chức.

Tại Điều 8 Dự thảo Nghị định về cung ứng dịch vụ thanh toán không qua tài khoản, NHNN chủ động khai thác thông tin về văn bằng chứng chỉ, lý lịch tư pháp, giấy phép thành lập/đăng ký doanh nghiệp từ các hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia để giảm tải thành phần hồ sơ cho doanh nghiệp bưu chính công ích.

Rút ngắn thời hạn xử lý

NHNN đề xuất rút ngắn thời hạn xử lý một số loại hồ sơ. Theo đó, thời gian thẩm định hồ sơ chấp thuận dịch vụ thanh toán không qua tài khoản (Điều 8 Dự thảo sửa đổi khoản 2, khoản 3 Điều 20) giảm từ 60 ngày xuống còn 40 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ đối với hồ sơ mới.

Thời gian gia hạn là 20 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ đề nghị, yêu cầu gửi hồ sơ tối thiểu trước 60 ngày khi văn bản hết hạn.

Thời gian thẩm định thủ tục hành chính cấp phép dịch vụ trung gian thanh toán (Điều 12 Dự thảo sửa đổi khoản 3 Điều 24) là 60 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Trường hợp NHNN yêu cầu bổ sung, giải trình hồ sơ, trong vòng 60 ngày, tổ chức phải gửi lại, nếu không, NHNN sẽ ra văn bản trả lại hồ sơ.

Thời gian thẩm định thủ tục hành chính cấp lại hoặc sửa đổi, bổ sung Giấy phép trung gian thanh toán (Điều 13 Dự thảo sửa đổi khoản 1 Điều 25) là 22 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ đề nghị (hoặc hồ sơ bổ sung, hoàn thiện hợp lệ). Quy định tại Nghị định 52 là 30 ngày.

Về hồ sơ, Dự thảo Nghị định cho phép nộp hồ sơ trực tuyến tại Cổng dịch vụ công quốc gia.

Dự thảo Nghị định bổ sung thủ tục xử lý mới, thu hồi sẽ thu hồi một hoặc một số dịch vụ trung gian thanh toán hoặc khi tổ chức vi phạm như vi phạm đối chiếu sinh trắc học ví điện tử, không duy trì số dư tài khoản đảm bảo, hoặc tái phạm báo cáo không trung thực... Về quy trình, NHNN thông báo yêu cầu giải trình. Sau 20 ngày làm việc nếu doanh nghiệp không giải trình hoặc giải trình không xác đáng, NHNN ra quyết định thu hồi dịch vụ vi phạm.

Doanh nghiệp có 30 ngày để thông báo thanh lý hợp đồng với các bên liên quan. Sau 3 năm hoàn tất nghĩa vụ pháp lý, tổ chức mới được quyền đề nghị cấp phép lại cho dịch vụ đã bị thu hồi đó.