Công nghệ camera giao thông AI phạt hơn 1.000 lỗi chỉ trong một tuần

Việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong hệ thống camera giám sát giao thông đang trở thành xu hướng tại nhiều quốc gia, từ Mỹ cho đến châu Âu.

Đây là bước tiến rất xa so với thời điểm năm 1896, khi tấm vé phạt tốc độ đầu tiên được phát hành. Dù gây tranh cãi về quyền riêng tư, công nghệ này đang chứng minh hiệu quả rõ rệt trong việc xử lý vi phạm giao thông.

Một chương trình thử nghiệm tại Hy Lạp vừa cho thấy sức mạnh của hệ thống này. Được triển khai tại Athens và khu vực Attica, dự án sử dụng camera tích hợp AI để giám sát và phát hiện nhiều hành vi vi phạm.

Các vị trí lắp đặt được lựa chọn dựa trên lịch sử tai nạn và mức độ vi phạm nghiêm trọng, tập trung ở tám điểm có nguy cơ cao. Camera được lắp đặt công khai, không nhằm mục đích “bẫy” người lái xe.

Kết quả ban đầu gây bất ngờ: chỉ trong vài ngày, một camera đặt trên đại lộ Syngrou đã ghi nhận hơn 1.000 trường hợp sử dụng điện thoại khi lái xe và không thắt dây an toàn. Ngoài ra, các lỗi vượt đèn đỏ và chạy quá tốc độ cũng được phát hiện nhanh chóng tại những điểm khác.

Theo Bộ trưởng Quản trị số Hy Lạp, ông Dimitris Papastergiou, hệ thống thử nghiệm đã bắt đầu ghi nhận vi phạm trước khi nền tảng quản lý điện tử thống nhất được triển khai toàn quốc. Người vi phạm sẽ nhận thông báo điện tử trong ngày, kèm hình ảnh bằng chứng, và có 13 ngày để khiếu nại.

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở số lượng vi phạm mà còn ở tốc độ xử lý. Camera AI kết nối trực tiếp với hệ thống cảnh sát giao thông và sắp tới sẽ đồng bộ với nền tảng quản lý vi phạm mới.

Sau giai đoạn thử nghiệm, Hy Lạp dự kiến lắp đặt tổng cộng 2.500 camera, trong đó 2.000 camera cố định tại các điểm nguy hiểm và 500 camera trên xe buýt để giám sát làn đường ưu tiên.

Hệ thống sử dụng công nghệ nhận diện biển số kết hợp phân loại vi phạm, cho phép gửi thông báo ngay lập tức qua kênh điện tử. Trong trường hợp nghiêm trọng, tài xế có thể bị tước giấy phép lái xe. Chính phủ Hy Lạp khẳng định mục tiêu chính của dự án là nâng cao an toàn giao thông, giảm tai nạn và bảo vệ tính mạng người dân.

Tuy nhiên, việc triển khai mạng lưới giám sát quy mô lớn cũng làm dấy lên lo ngại về quyền riêng tư. Camera AI không chỉ ghi nhận một lỗi vi phạm mà còn có khả năng theo dõi vị trí và thời gian di chuyển của phương tiện thông qua dữ liệu tập trung.

Dù chính quyền cam kết dữ liệu sẽ được mã hóa và xử lý minh bạch, sự tồn tại của một cơ sở dữ liệu lớn về hành trình xe vẫn khiến nhiều người lo ngại về nguy cơ giám sát quá mức.

Hy Lạp không phải là quốc gia duy nhất đối mặt với tranh luận này. Tại Mỹ, từng có trường hợp camera ghi nhận biển số của hàng nghìn xe hợp pháp khi qua biên giới Texas/Oklahoma, dẫn đến nhiều câu hỏi về quyền tự do đi lại. Ngoài ra, cũng có nguy cơ bị phạt dù không trực tiếp điều khiển xe.

Trong bối cảnh công nghệ AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi, câu hỏi đặt ra là liệu xã hội đã sẵn sàng để chấp nhận việc “bị giám sát bởi thuật toán” hay chưa. Dù mục tiêu giảm tai nạn là chính đáng, ranh giới giữa an toàn và quyền riêng tư vẫn là vấn đề cần được cân nhắc kỹ lưỡng.