Nghị định số 272/2026/NĐ-CP: Đòn bẩy thể chế để các dự án năng lượng bước vào giai đoạn tăng tốc

Chiều 8/7, Bộ Công Thương tổ chức Hội nghị phổ biến, quán triệt Nghị định số 272/2026/NĐ-CP của Chính phủ hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 253/2025/QH15 của Quốc hội về các cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026-2030. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long cho biết, Nghị quyết số 253/2025/QH15 được xây dựng trên cơ sở định hướng của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, với mục tiêu tháo gỡ những điểm nghẽn về cơ chế, tạo điều kiện thúc đẩy đầu tư các dự án năng lượng trong giai đoạn tới.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long chủ trì hội nghị.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long, việc Chính phủ ban hành Nghị định số 272/2026/NĐ-CP ngay sau khi Quốc hội thông qua Nghị quyết 253 thể hiện quyết tâm đưa chính sách nhanh chóng đi vào cuộc sống, góp phần giải quyết các vướng mắc trong triển khai dự án tại địa phương cũng như tại các tập đoàn, tổng công ty.

Ông cũng cho rằng, cùng với Nghị định số 243/2026/NĐ-CP về điện mặt trời mái nhà và cơ chế mua bán điện trực tiếp, Nghị định 272 tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý để đẩy nhanh đầu tư các dự án nguồn và lưới điện, qua đó đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số trong những năm tới.

Tại hội nghị, đại diện Cục Điện lực đã giới thiệu những nội dung trọng tâm của Nghị định 272, bao gồm các quy định về điều chỉnh, cập nhật quy hoạch điện, trình tự lựa chọn nhà đầu tư và một số cơ chế mới nhằm tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai dự án.

Các đại biểu đánh giá việc ban hành Nghị định 272 là cần thiết và kịp thời, tạo cơ sở pháp lý để địa phương và doanh nghiệp đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư, rút ngắn thời gian thực hiện các dự án năng lượng, góp phần bảo đảm an ninh cung ứng điện phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Bên cạnh việc giải đáp các nội dung thuộc thẩm quyền, Bộ Công Thương cũng ghi nhận nhiều kiến nghị từ địa phương và doanh nghiệp để tiếp tục hoàn thiện hướng dẫn trong quá trình triển khai.

Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long nhấn mạnh, hiệu quả của các cơ chế mới sẽ phụ thuộc vào việc tổ chức thực hiện đồng bộ giữa các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp. Bộ Công Thương cam kết tiếp tục đồng hành, hướng dẫn và phối hợp xử lý các khó khăn phát sinh nhằm thúc đẩy tiến độ các dự án năng lượng trọng điểm.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long: Cần sớm lựa chọn nhà đầu tư cho các dự án điện gió ngoài khơi đầu tiên để tạo tiền đề triển khai các dự án quy mô lớn (Ảnh minh họa)

Đối với điện gió ngoài khơi, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long cho rằng đây là lĩnh vực còn mới, đòi hỏi cách tiếp cận vừa quyết liệt vừa thận trọng. Sau khi Nghị định 272 có hiệu lực, cần sớm lựa chọn nhà đầu tư cho các dự án đầu tiên để tạo tiền đề triển khai các dự án quy mô lớn.

Theo ông, mục tiêu phát triển điện gió ngoài khơi không chỉ nhằm bổ sung nguồn điện mà còn hướng tới xây dựng chuỗi công nghiệp và dịch vụ hỗ trợ, tạo việc làm, nâng cao năng lực công nghiệp trong nước và từng bước đưa Việt Nam trở thành trung tâm công nghiệp, dịch vụ điện gió ngoài khơi của khu vực.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long đánh giá, Việt Nam sở hữu tiềm năng điện gió ngoài khơi rất lớn. Khi kết hợp với những tiến bộ về công nghệ, nguồn tài nguyên này có thể đáp ứng nhu cầu điện trong nước, mở ra cơ hội xuất khẩu điện xanh và phát triển ngành hydrogen xanh trong tương lai.

Nghị định số 272/2026/NĐ-CP cũng bổ sung nhiều quy định mới về khảo sát và đầu tư điện gió ngoài khơi, trong đó siết chặt các tiêu chí về năng lực tài chính, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, tỷ lệ góp vốn của nhà đầu tư và cơ chế xử lý chi phí khảo sát. Những quy định này được kỳ vọng sẽ nâng cao chất lượng lựa chọn nhà đầu tư, hạn chế tình trạng đăng ký dự án thiếu khả thi, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của ngành điện gió ngoài khơi trong giai đoạn mới.

Huy Tùng