Củng cố niềm tin của người tiêu dùng trước xu hướng tiêu dùng xanh

Người tiêu dùng ưu tiên sản phẩm xanh

Tại phiên thảo luận “Để hàng hóa xanh chinh phục người tiêu dùng trong kỷ nguyên số” trong khuôn khổ Hội thảo "Ngành thực phẩm & hàng tiêu dùng nhanh trước làn sóng tiêu dùng xanh và chuyển đổi số" diễn ra ngày 29/7, các ý kiến tại phiên thảo luận đã đưa ra rất nhiều thông tin quan trọng về xu hướng tiêu dùng của ngành hàng thực phẩm, đồng thời mở ra cơ hội và thách thức cho doanh nghiệp trong việc đáp ứng xu hướng tiêu dùng xanh đang lên ngôi.

Xu hướng tiêu dùng xanh không chỉ xuất phát từ nhu cầu của thị trường trong nước, mong muốn của người tiêu dùng được sử dụng những sản phẩm có chất lượng, tốt cho sức khỏe, mà còn gắn với các cam kết quốc tế về phát triển bền vững, giảm phát thải khí nhà kính và mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 mà Việt Nam đã cam kết.

Theo đó, người tiêu dùng quan tâm đến những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, tác động tích cực đến môi trường và doanh nghiệp sản xuất sản phẩm phải thực hiện tốt trách nhiệm với môi trường, cộng đồng. Cùng với đó, người tiêu dùng cũng ưu tiên những sản phẩm có câu chuyện bền vững, bao bì phù hợp và dữ liệu minh bạch. 

Khảo sát mới đây của PwC cũng cho thấy, người tiêu dùng ngày nay đã quan tâm nhiều hơn đến môi trường. Hơn 47% người tham gia khảo sát cho biết, họ ưu tiên sử dụng các sản phẩm có thể tự phân hủy. Trước đó, báo cáo của Nielsen cũng chỉ ra rõ: 80% người tiêu dùng sẵn sàng chi trả nhiều hơn cho sản phẩm cam kết “xanh” và “sạch” hay được sản xuất từ nguyên liệu thân thiện với môi trường.

Liên quan đến xu hướng tiêu dùng xanh, bà Lê Thị Hường - Giám đốc Khối An ninh nội bộ chuỗi bán lẻ WinMart/WinMart+/Win nhận định: Người tiêu dùng ngày nay không chỉ quan tâm đến giá cả mà còn kỳ vọng sự thuận tiện, minh bạch về nguồn gốc, trải nghiệm mua sắm hiện đại và các dịch vụ được cá nhân hóa.

Ưu tiên sử dụng những sản phẩm xanh, tuy nhiên theo bà Nguyễn Quỳnh Anh - Phó Chủ tịch Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương), thời gian qua, niềm tin của người tiêu dùng vào các sản phẩm xanh bị ảnh hưởng. Nhiều doanh nghiệp có chiến dịch thuê người nổi tiếng quảng cáo, đây là cách làm marketing tốt và mang lại hiệu quả truyền thông cho doanh nghiệp.

Tuy nhiên, trong bối cảnh niềm tin của người tiêu dùng vào các sản phẩm xanh bị “lung lay”, chất lượng sản phẩm mới là yếu tố quyết định đến hành vi tiêu dùng. Với thông điệp đó, bà Nguyễn Quỳnh Anh cho rằng: “Những sản phẩm tẩy xanh, giả xanh sẽ bị người tiêu dùng loại bỏ bằng hành động quyết định hành vi tiêu dùng”.

Để nhu cầu sản phẩm xanh biến thành sức mua thực tế

Đánh giá cao xu hướng tiêu dùng xanh của người tiêu dùng, bà Bùi Thị Hạnh Hiếu - Ủy viên Ban Chấp hành Hiệp hội Phát triển hàng tiêu dùng Việt Nam, TGĐ Công ty CPKD chế biến nông sản Bảo Minh cho rằng: Để nhu cầu sản phẩm xanh biến thành sức mua thực tế và tạo niềm tin cho người tiêu dùng, doanh nghiệp cần có hồ sơ xanh cho sản phẩm. Như vậy, người tiêu dùng sẽ thấy minh bạch thông tin, tin tưởng sản phẩm; có như vậy sản phẩm không chỉ bán được tại thị trường trong nước mà còn có thể chinh phục được người tiêu dùng quốc tế.

Cùng quan điểm, BS.TS Trần Anh Tú - Phó trưởng Phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và Thông tin truyền thông, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho rằng: Chưa bao giờ vấn đề an toàn thực phẩm được lãnh đạo Đảng, Nhà nước quan tâm như hiện nay. Đây cũng là vấn đề thuộc phạm vi quản lý của 3 bộ là Bộ Y tế, Bộ Công Thương và Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Để quản lý hiệu quả vấn đề an toàn thực phẩm, các cơ quan chức năng đang chuyển mạnh từ tư duy quản lý riêng lẻ sang quản lý theo chuỗi, “từ nông trại đến bàn ăn”. Theo đó, Bộ Y tế đang phối hợp với các bộ, ngành liên quan chuyển mạnh sang tư duy này.

Theo ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước: Để nhu cầu sản phẩm xanh biến thành sức mua thực tế và tạo tác động cho xã hội, những sản phẩm này phải chứng minh được nguồn gốc xuất xứ. Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm xanh phải chứng minh được bằng những tiêu chuẩn kỹ thuật thay vì khẩu hiệu, tên gọi, có như vậy sản phẩm xanh mới được thị trường đón nhận và phát triển bền vững.

Về phía Bộ Công Thương, theo ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, để khuyến khích phát triển các sản phẩm xanh, đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng, Bộ Công Thương đang tiếp tục hoàn thiện chính sách, trong đó có chính sách phát triển thương mại trong nước, chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững, trọng tâm là phát triển thương mại, bao gồm hạ tầng cứng và hạ tầng mềm theo hướng hiện đại, tiết kiệm tài nguyên, nâng cao trách nhiệm trong chuỗi cung ứng.

Bộ Công Thương cũng tổ chức các chương trình kết nối cung - cầu, Chương trình “Sức sống hàng Việt” tại Tràng Tiền (Hoàn Kiếm, Hà Nội), góp phần quảng bá, giới thiệu sản phẩm xanh và thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm tại thị trường trong nước. 

Đặc biệt, để tạo thuận lợi cho các sản phẩm xanh phát triển, đại diện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho rằng, các sàn thương mại điện tử hay các kênh tiêu thụ hiện đại cần có chương trình hỗ trợ cụ thể đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa, giúp họ đạt được những tiêu chuẩn của hệ thống phân phối về sản phẩm xanh. 

Theo các chuyên gia, để sản phẩm xanh trở thành lựa chọn thực tế của người tiêu dùng, doanh nghiệp phải minh bạch nguồn gốc, đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và chứng minh trách nhiệm với môi trường, xã hội. Chất lượng sản phẩm cần đi vào thực chất, thay vì những thông điệp “xanh” mang tính hình thức. Đây sẽ là yếu tố quyết định sức mua và khả năng phát triển bền vững của sản phẩm.